Dziś nieco off-topicowo, będzie trochę winie.

Natrafiłem w sieci na taki materiał porównujący wina dostępne w popularnych dyskontach. Zachęcony recenzją pana Bońkowskiego nabyłem portugalskie wino Gadiva i na jego walorach smakowych i zapachowych się nie zawiodłem, butelka zdecydowanie uprzyjemniła wieczór.

Moją szczególną uwagę przykuło to, co się stało podczas otwierania butelki. Aby nie przedziurawić i nie rozszczelnić korka nigdy nie wkręcam korkociągu do końca. Korek Gadivy (wykonany z granulatu korkowego) prawie rozerwałem w połowie, bo był suchy jak pieprz. Aby dostać się do wnętrza butelki, trzeba było wkręcić korkociąg w opór, przebić korek na wylot i ostrożnie wyciągnąć, uważając aby pokruszone kawałeczki nie wpadły do butelki.

I dopiero wtedy skojarzyłem, że przecież to wino stoi na półkach. Stoi, nie leży. Wino z naturalnym korkiem powinno być przechowywane tylko i wyłącznie w poziomie. Umożliwia to nawilżanie korka przez zawartość butelki i gwarantuje szczelność. W przeciwnym razie z korkiem dzieje się to, co widzimy na zdjęciu.

Gdy teraz przywołuje sobie w pamięci wygląd działów z alkoholem w różnych sklepach, to butelki z winem stoją (czyli w pionie), bez różnicy czy to dyskont czy sklep specjalistyczny. Być może wino magazynowane jest w poziomie - inaczej spory odsetek butelek byłby tylko drogim octem.

Tak czy inaczej, panowie z "B." - nie dajcie klientom zaskoczyć się, nie jakością, a cierpkim octowym smakiem i poczuciem straconych pieniędzy. Suchy korek będzie prędzej czy później puszczał powietrze Położenie tych butelek może się opłacić!

Czy Ktoś (lub ktoś) wie o co chodzi?

Ps. Oby rozwiązanie kampanii reklamowej było równie intrygujące, co ten trailer.

Smacznego Jajka

Nieczęsto zdarzają się degustacje w Trójmieście, zatem śpieszę z informacją, że 22 dnia marca roku 2012 w sopockim Grand Hotelu odbędzie się IV Trójmiejski Festiwal Wina. Piszę o tym przede wszystkim dlatego, że odbędą się także deustacje whisky. Spóbować będzie można whisky od Inverhouse Distillers : m.in. Balblair, Ancnoc, Speyburn i Old Pulteney.

Cena za uczestnictwo jest niewygórowana - 50PLN od pary. Bilety do nabycia tu:

Gdańsk:

• CH Manhattan, Al. Grunwaldzka 82 tel 508 000 707
• Galeria Bałtycka, Al. Grunwaldzka 141 tel 506 012 015

Gdynia:

• ul. Świętojańska 13 tel 508 000 710

Do zobaczenia na miejscu

The Glenlivet 12yo
To jedna z moich pierwszych whisky. Ma rewelacyjny, złożony, owocowy zapach i fajny smak z delikatnym finiszem. Gdy ją powąchasz i zamkniesz oczy, zaczyna grać muzyka . Przyjemna whisky dla wszystkich bez wyjątku. The Glenlivet 12 dokładniej opisany jest tu: The Glenlivet 12.

Cena: od 120 PLN

Glen Grant No age
Jest to chyba najtańszy w Polsce single malt. Odstawia moim zdaniem daleko każdy destylat ze swojej półki cenowej, a gdy go pijesz, zaczynasz rozumieć o co chodzi z całym zamieszaniem wokół whisky. Jest to jednocześnie lekki, przyjemny trunek "nie przerywający konwersacji". Ma zapach jabłek, przyzwoity owocowy smak i bardzo delikatny finisz. Ze względu na swoją lekkość bardzo popularny na południu Europy.

Cena: od 80 PLN

Glenmorangie 10yo
Jeśli wierzyć producentowi, to najpopularniejsza whisky w Szkocji. Jest to dość ciężki, mocno słodki nektar o zapachu i smaku toffi i miodu. Jeśli dobrze pamiętam, finisz również jest słodki i przyjemny. Jeśli szukasz orzeźwiającego drinka, omijaj, ale z nietorfowych whisky to mój typ na zimę.

Cena: od 130 PLN

Old Pulteney 12yo
Tutaj dokładny opis: Wieczór z Old Pulteney. To bardzo charakterystyczna whisky ze względu na swój morski charakter - słonawy (jak na whisky), wytrawny zapach i dość szorstki smak. Jednocześnie to klasyk i wśród whisky punkt odniesienia, który trzeba znać.

Cena: od 160 PLN

Bowmore 12yo
Dobry wstęp do wyjątkowości trunków z Islay. Whisky, która chyba nigdy nie zostanie tu opisana, bo zawartość butelki znika zanim zdążę spisać tasting notes. Jej ziemisty smak i torfowy zapach doskonale zrównoważony jest z nutami owocowymi, kwiatowymi, i morskimi. W szczególności polecam w wersji "Enigma" - z beczek po sherry. Dym i sherry to rewelacyjne połączenie, niestety Enigma dostępna jest tylko w Szkocji i w strefach wolnocłowych - jak znajdziesz, kupuj w ciemno.

Cena: od 150 PLN (Enigma ~ 30 GBP)

Laphroaig 10yo
Dylan Jones w książce "Jak nosić krawat" pisze o dziesięcioletniej Laphroaig następjąco: "kryje w sobie historię, smak oraz elegancję dokładnie takie, jakie trzeba". Faktycznie jest pewna magia i złożoność w Laphroaig, która nie pozwala napisać o niej tylko "coś między Ardbeg a Bowmore". Ale naprawdę trudno mi to opisać. Próbujcie znaleźć to sami, dodam, że Laphroaig to jedna z moich ulubionych destylarni, a wersja 10yo to tylko początek - 18yo i Quater Cask - to dzieła sztuki.

Cena: od 180 PLN

Ardbeg 10yo
Podobno Ardbeg 10yo nie nadaje się na pierwszy single malt. Niektórzy mówią, że po pierwszym łyku albo się ją pokocha, albo znienawidzi. Jednak piszę tutaj o niej bo nie znam nikogo, kto by jej nie polubił. Jeśli nie miałeś styczności z trunkami z Islay, musisz być świadomy, że to alkohol niepodobny do czegokolwiek co piłeś dotychczas. Jeśli znasz już destylaty z tej wyspy - Ardbeg jest mocniejsza. Zapach bardzo mocno dymny, kojarzony z wędzonką, ledwo odczuwalne owoce. Ekstremalnie długi, dymny finisz (o poranku doskonale pamiętasz co piłeś). Smak łagodniejszy, słodki ale też mocno ziemisty. Absolutny klasyk i whisky roku wg Jima Murraya. Rewelacyjna na zimę. Nie bój się jej.

Cena: od 170 PLN

Talisker 10yo
Jedyna whisky z wyspy Skye, delika jatnie torfiona, więc o dymnym i charakterystycznie pieprzowym zapachu. Ale dym to tylko tło dla cytrusowych smaków i aromatów pojawiąjących się w tym malcie. Finisz nienarzucający się, raczej krótki.

Cena: od 150 PLN

Springbank 10yo
Jedyny przedstawiciel Campbeltown w zestawieniu. Whisky delikatnie torfowa, morska, owocowo - waniliowa. Orzeźwiająca, przyjemna w smaku i z długim finiszem. Doskonała w połączeniu z piwem.

Cena: od 180 PLN

Co się stanie, gdy zaczniesz pić Single Malt?
Warto spróbować! Już niedługo będziecie zachwycać się walorami swoich maltów i pomyślicie: "Czemu dopiero teraz?". Po spróbowaniu czegoś wyjątkowego zaczyna się zwracać większą uwagę na smaki i zapachy otaczające nas na codzień. Naturalną koleją rzeczy jest też ciekawość, jak powstaje ten i inne alkohole.

Wierzę, że wybór jest trudny. Ja miałem łatwo, bo kupowałem nie dla siebie - pierwszego Single Malta nabyłem dla przyjaciela, w zamian za trudno dostępną płytę winylową. Całe szczęście zostałem poczęstowany, wciągnąłem się i skończyło się to wielką ilością poznanych whisky, wyprawami do szkockich destylarni i tematycznym blogiem. Nie wybierałem tamtej whisky dokładnie i nie miałem jeszcze wiedzy, którą tu zawarłem. Zdradzę tylko, że figuruje ona w tym zestawieniu - zgadujcie która

Nagroda World Whisky of the Year przyznawana jest od 2003 roku przy okazji corocznych wydań książki Jim Murray’s Whisky Bible. Old Pulteney jest drugą szkocką destylarnią, której została przyznana - w poprzednich kilka razy odznaczony został Ardbeg z doskonałą Uigeadail i przepotężną Supernovą 2010 ("(....)you can never say you know whisky until you’ve tried the new Supernova" -E.W.B.). 21yo jest stałym, nielimitowanym produktem z Wick i uzyskała wysoką notę 97.5.

Co ocenia Jim Murray?

Na notę składają się 4 kryteria, każde odznaczane od 1 do 25 : smak, zapach, finisz i "balance" - czyli "zrównoważenie", czy też "wyważenie". Wydaje mi się, że może ciężko zrozumieć o co z ty wyważaniem chodzi, jeśli nie próbowało się OP 21yo (ok, jest jeszcze co najmniej kilka whisky, które też mają świetny "balance", ale po wypicie OP21yo to jest pierwsze słowo, które ciśnie się na usta). A więc do dzieła!

Tasting notes tej edycji i więcej o produktach z najdalej położonej na północ destylarni w mainlands znajdziecie tutaj : Wieczór z Old Pulteney

Ja wracam do mojego glencairna z którego ścianek właśnie spływa World Whisky 2012 (Lucky me!), a Wam polecam wypełnić szkło tym samym, lub równie dobrą w mojej ocenie edycją OP 17yo, lub "morską" OP 12yo. Albo lejcie co tam w barku jeszcze pysznego macie

Nidy nie zapomnę jednego poranka na Islay, gdy raczyłem się w destylarni dramem pewnej wyjątkowej whisky. Pachniała jak posztormowe powietrze w Loch Indaal, a wśród smaków można było znaleźć smak wody z pobliskiego strumienia. Jeszcze długo własną głową bym poręczył, że dojrzewała właśnie tam, na niewielkiej wyspie, zapewne w niedalekim, zabytkowym magazynie. Została wyprodukowana tylko z miejscowej, brązowawej od torfu wody, w tradycyjny sposób przez miłujących pokój i starodawne metody pracy, wyspiarzy...

Ale niestety wiem już, że najprawdopodobniej tak nie było. Takie sielskie scenki rodem z ulotki reklamowej to niewątpliwie zasługa połączenia diabelsko skutecznych kampanii reklamowych ale i tego, że gdy pojedzie się do destylarni, to... faktycznie to tak wygląda . Jest jednak kilka "ale":

Gdzie naprawdę dojrzewa whisky?

Prawda jest taka, drogie Panie i Panowie, że whisky nie dojrzewa tam, gdzie została wydestylowana. W przypadku Islay maturacja znakomitej większości beczek odbywa się gdzieś w mainlands. Wyspiarze mówią, że to dlatego, że Islay jest za mała, aby je wszystkie pomieścić.  Trudno się z tym nie zgodzić - nawet tak niewielka destylarnia jak Lagavulin napełnia dziennie około 20-25 beczek. Po wykonaniu kilku prostych równań wychodzi (założyłem, że 3 beczki to ok 3m2), że rocznie destylat zajmuje około 2000m2 powierzchni. Destylarni jest osiem, tak więc... whisky jest sporo . Na pewno jej ilośc zupełnie przekracza pojemność pięknych, kamiennych magazynów przy destylarniach. Whisky dojrzewa na 99% poza miejscem produkcji. Szkoda, ale dzięki temu Islay nie jest wyspą magazynów (my, złośliwi bloggerzy, przypuszczamy też, że składowanie na mainlands jest po prostu tańsze ).

Podsumowując tę myśl - jeśli gdzieś przeczytacie, że na na wysoką jakość whisky wpływa wyjątkowo czyste środowisko i morskie/górskie powietrze z "tu nazwa miejscowości", to pamiętejcie, że beczka wcale nie musiała tam leżeć.

Woda

"Źródłem wyjątkowego smaku whisky AAA jest wyjątkowa woda która płynie w AAA" - taki slogan spotyka się dość często. Czy jednak w butelce AAA rzeczwiście znajduje się ta wyjątkowa woda?

Odpowiedź na to pytanie brzmi: "w większości tak". Ale podczas butelkowania whisky zlaną z beczek rozcieńcza się przecież do z góry ustalonego woltażu (oczywiście nie dotyczy to  cask strength). Butelkowanie, podobnie jak magazynowanie w miejscu destylacji, należy do rzadkości. Co prawda niektórzy przewodnicy w destylarniach (Laphroaig) twierdzili, że wozi się wodę z Islay do butelkowni na mainlands. Inni zapytani pokazywali gest w stylu "jedzie mi tu czołg" (okazuje się, że Szkoci też to mają ) Nie wiemy zatem czy w ogóle w to wierzyć.

Zatem, w znakomitej większości przypadków, do rozcieńczenia używana jest zupełnie inna woda. Ile jej tam jest - nie wiadomo.

Czy whisky musi być droga

Ilekroć kupuję butelkę whisky, myślę sobie, że jednocześnie kupuję cząstkę tradycji, czas dojrzewania i kunszt ludzi którzy ją wyprodukowali. Płacę jednak nie tylko za to. Cena whisky to w 90% koszt jej reklamy, wizerunku marki, podatku, koszt opakowania i inne rzeczy, za które najchętniej bym nie płacił wcale. Sama cena w sensie wysokości kwoty, to także często chwyt marketingowy - koszt kreacji tego alkoholu jako dobra luksusowego.

Jak ważny jest w tej branży sprawny marketing widać gołym okiem. W końcu kołem zamachowym rynku jest młoda blended whisky - ta, która ma przecież najuboższy smak i zapach, ale też jest najlepiej wypromowana.

I tego właśnie wolałbym nie wiedzieć...

...i może jeszcze nie pamiętać kilku imprez... . Ale czy gdy już to wszystko wiem, picie whisky sprawia mi mniejszą frajdę? Czy whisky jest przez to gorsza lub czy przestała mi smakować? Nie, co to, to nie!

Być może zainteresuje Cię też:

• Skąd pochodzi barwa whisky
• 5 miejsc, w których lubię kupować whisky
• Szlak whisky - Islay

Cooley to firma nie będąca jak dotąd w rękach żadnej wielkiej korporacji. Posiada ona dwie destylarnie - starożytną, lecz wciąż działającą Kilbeggan (polecam zobaczyć stary, wciąż używany alembik na wirtualnej wycieczce po Kilbeggan) i przerobioną na destylarnię fabrykę alkoholu w Cooley. Spektrum ich sztandarowych produktów jest dość ciekawy: Tyrconnell - nietorfowany single malt w stylu szkockich Highlands, Connemara - jedyny torfowany  irlandzki single malt, Greenore - single grain whiskey i Kilbeggan reprezentujący klasę premium blended. Z tym podstawowym setem miałem się przyjemność w wolnych chwilach zaznajomić. Oto co siedzi zamknięte w butelkach:

Tyrconnell n/a

Zapach: głównie owocowy - przypomina bardzo dojrzałe jabłko,
pomarańcze i cytryny. Delikatnie wyczuwalna jest wanilia i dąb.
Smak:Od pojawienia się na języku delikatnie wytrawny, rozcieńczony sok z cytryny z
małą ilością cukru. Po kilku sekundach zamienia się w słodki soczysty bukiet świeżych owoców - gruszek, jabłek i śliwek. Nie jest bardzo złożony, ale przyjemny i oleisty.
Finisz: wytrawny - gorzka, niedojrzała brzoskwinia na języku,kakao "z wiatrakiem" na podniebieniu, po
kilku minutach wyraźnie śliwkowy

Connemara n/a

Tą whiskey porównywałem z godnym przeciwnikiem - Ardbeg 10yo i muszę przyznać, że Connemara jest co najmniej tak samo ciekawą whisky (ma nawet podobną ocenę w znielubionej przeze mnie skali znielubionego przeze mnie Jima Murraya). Jest znacznie bardziej złożona i delikatniejsza - Ardbeg to torf i dym w czystej postaci.

Zapach: złożony, miód kwiatowy, świeże owoce na tle dymu torfowego, delikatnie ziemisty. Świeża mięta. Zapach wyważony i stonowany.
Smak: Ziemisty, słodowy i miodowy i owocowy. Wanilia, a na końcu mocno wyczuwalny dym torfowy. Oleista, przyjemna faktura.
Finisz: Orzech i czekolada.

Greenore 8yo

To pierwsza whiskey single grain z jaką miałem styczność. Przed spróbowaniem nie wiedziałem więc czego się spodziewać i nie zupełnie wierzyłem, że może ona konkurować z single malt. Greenore to jednak ponad wszelką wątpliwość whiskey, choć bardzo prosta, lżejsza niż jakikolwiek produkt z Lowlands.

Zapach: dąb,wanilia, szafka z przyprawami. Słodki, czasem przebijają suszone owoce. Niezłożony i rozmyty

Smak: Pieprzowy, ostry, ziemisty. Następnie pojawia się lekka słodycz, na brzegach języka pozostaje jednak wytrawna. Faktura rozwodniona

Finisz: Krótki i wytrawny.

Tak więc...

Największe brawa zdecydowanie dla Connemary - jest to doskonały singlemalt mogący spokojnie stawać w szranki z destylatami z Islay. Testowane przeze mnie próbki dobrze wróżą starszym destylatom z Cooley i dowodzą, że "Bushmills and Jameson doesn't tell the whole story".

Minął ponad rok, od kiedy byliśmy na Islay i kiedy marcowy sztorm pokrzyżował nam plany odwiedzenia "wielkiej trójki" - Laphroaig, Lagavulin i Ardbeg. Nienasyceni ówczesną (jakkolwiek bardzo miłą) wizytą w Bowmore wróciliśmy więc 10 kwietnia do nabrzeża promowego w Kennacraig, aby przeprawić się na wyspę i dokończyć zbieranie wiedzy o whisky. W planie - wszystkie destylarnie, z Jurą włącznie.

Krótkie podsumowanie

Na wyspie spędziliśmy 3 dni, w tym niestety niedzielę, kiedy destylarnie są zamknięte, a komunikacja właściwie nie działa (tylko w dni szkolne). Są to niedogodności podróżowania poza sezonem turystycznym, ale bycie gdziekolwiek w off-season ma wielką, nieocenioną zaletę - brak innych turystów.

Podróżując bez auta udało się nam dotrzeć do 7 destylarni (ominęliśmy Bhunahabhain i Jurę). Zwiedzliśmy sporą część Islay, spotkaliśmy w Bowmore Headher McPhee - naszą niezastąpioną przewodniczkę sprzed roku. Podczas tourów naszymi dociekliwymi i często niewygodnymi pytaniami udało nam się także obalić kilka mitów (szczegóły wktótce ).

Co do whisky

Spróbowaliśmy około 30 nowych, głównie młodych maltów (najstarsze miały 16yo) i wspólnie z Łukaszem wytypowaliśmy czwórkę robiącą największe wrażenie (jednogłośnie). Były to:

1. Ardbeg Supernova 2010
2. Bruichladdich Octomore 3_152
3. Bruichladdich Port Charlotte An Turas Mor / Ardbeg Uigeadail

Destylarnie

Najlepiej wspominaną przez nas destylarnią będzie Bruichladdich. Tutaj wszystko jest jak należy - rewelacyjne whisky i cały proces produkcji, od słodowania aż do zabutelkowania, przebiega na wyspie.

Dość ciekawym miejscem jest także Kilchoman, jednak jedynie ze względu na tradycyjny i niskoskalowy proces produkcji. Degustowane przez nas wydania Kilchoman Winter 2010 i Kilchoman Spring 2011 nie przypadły nam do gustu, ale dajmy im jeszcze poczekać - należy pamiętać, że to dopiero trzylatki (pierwszą beczkę Kilchoman napełnił w grudniu 2005 roku).

Specjalne wyróżnienie dostaje Lagavulin - gdy nocą kręciliśmy się po nabrzeżu destylarni, pracujący samotnie stillman (człowiek prowadzący destylację) postanowił nas oprowadzić po zakładzie. Było jak na "nocy w muzeum" . Jednak normalny, "publiczny" tour, był niestety przeciętny.

- Hej, stary! W sklepie "niewielki chrząszcz o owalnym i wypukłym ciele w kropki" jest promocja na Red Label - powiedział Łukasz.
Powtarzając sobie, że "przecież nie jest taka zła", zakupiłem 0.5l tegoż trunku, rzeczywiście, w bardzo przystępnej cenie. Razem z Łukaszem przypomnieliśmy sobie jednak szybko, że nie chcemy tego pić straight, a drinki z whisky raczej nam nie w głowie. Powstał problem - co zrobić z resztą butelki, do której spożycia nikt się nie kwapi?

Solomillo al whisky

Rozwiązanie "zagadki" proponują sympatyczni i pomysłowi mieszkańcy słonecznej Andaluzji, serwując w swoich knajpkach bardzo dobre danie - Solomillo al Whisky (czyt. "Solomijo"). Są to po prostu polędwiczki wieprzowe w sosie z whisky i każdy może taką potrawę wykonać w własnej kuchni. Oto, co jest potrzebne na 2 osoby:

200 ml niekoniecznie najlepszej whisky (można dodać lepszej, ale Andaluzyjczycy tego nie robią)
0.5 kg polędwicy
200 ml bulionu drobiowego
2 łyżki soku z cytryny
2 łyżki mąki
1 cebula
4 ząbki czosnku

Danie przygotowuje się prosto: pokrojoną w 1cm plastry polędwicę smażymy na oleju z czosnkiem i pokrojoną w kostkę cebulą, aż do zarumienienia. Wyciągamy powstałe steki na talerz, a do pozostałego na patelni oleju dodajemy sok z cytryny, potem whisky, a na końcu bulion i mąkę. Należy uważać żeby się nie zważyła (trzeba z patelni zabrać "próbkę" sosu, ostudzić, rozmieszać z mąką i wlać spowrotem na patelnię).
Podawać z pieczonymi ziemniakami lub frytkami (w takiej postaci danie jest najczęściej serwowane w Hiszpanii)

Oto właśnie jeden ze sposobów na Johnnie Walker Red Label.

Slainte mhath (de salud)